FAQ in tijden van corona

Voor het laatst bijgewerkt op 23 november 2021, 21.15 uur

De meest gestelde vragen over corona

Deze FAQ-pagina behandelt vragen die veelvuldig bij Koornetwerk Nederland binnenkomen. We beantwoorden ze met de wetenschap die we op de dag van publicatie (zie de dagtekening) hebben. Let wel: elk koor heeft zijn eigen geschiedenis, cultuur, gebruiken en locatie. Daarom zijn er zo veel verschillende soorten situaties denkbaar dat we onmogelijk op alle vragen een sluitend antwoord kunnen geven.

Kijk hier voor een overzicht van alle maatregelen in kunst en cultuur in één oogopslag.

Onderlinge afstand

1. Moeten we een afstand van 1,5 meter aanhouden tijdens repetities en uitvoeringen?

In Nederland geldt per 24 november 2021 weer de verplichte afstand van 1,5 meter als basismaatregel. Maar de verplichting geldt niet als het coronatoegangsbewijs (ctb) van toepassing is. En dat is het geval bij kunst- en cultuurbeoefening door groepen van 18 jaar en ouder (zie vraag 3). Na het scannen van de QR-code is 1,5 meter afstand bewaren dus geen verplichting tijdens repetities en uitvoeringen. Maar koren kunnen er wel voor kiezen om 1,5 meter afstand aan te houden om – als het koor daar behoefte aan heeft – het gevoel van veiligheid te vergroten. Dat kan bijvoorbeeld door de zigzagformatie aan te houden.

Gevaccineerd / niet-gevaccineerd

2. Mag het koorbestuur aan de leden vragen of ze gevaccineerd zijn?

Dat mag, maar het koorlid heeft het recht om daar geen antwoord op te geven als hij of zij dat niet wil. Registratie van gevaccineerden en niet-gevaccineerden is niet toegestaan.

Het coronatoegangsbewijs (ctb) en repeteren

3. Zijn we verplicht te werken met het coronatoegangsbewijs (ctb) in de CoronaCheck-app als we gaan repeteren?

Ja, voor kunst- en cultuurbeoefening is dat met ingang van 6 november 2021 verplicht bij een leeftijd van 18 jaar en ouder. De check van de QR-code moet bij iedere samenkomst opnieuw plaatsvinden.

4. Waarom moet een check van de QR-code steeds opnieuw plaatsvinden voor iedere samenkomst?

De reden daarvoor is dat vanwege de privacywetgeving men niet hoort te weten waarom iemand over een coronatoegangsbewijs beschikt (gevaccineerd, genezen of negatief getest). Áls iemand het vinkje krijgt vanwege een negatieve test is dat maar 24 uur geldig. Als het lid zich daarna niet meer laat testen – en er wordt ook niet meer gescand – dan zou hij/zij ten onrechte toegang kunnen krijgen tot bijeenkomst. Zie ook deze pagina van de Rijksoverheid: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/coronavirus-covid-19/cultuur-uitgaan-en-sport/coronatoegangsbewijs/waar-coronatoegangsbewijs-verplicht

5. Zijn onze dirigent en pianist ook ctb-plichtig?

Het coronatoegangsbewijs geldt vooralsnog niet voor dirigenten en/of artistiek leiders, die beroepsmatig bij de kunst- en cultuurbeoefening betrokken zijn. 

6. Kunnen en mogen ongevaccineerden koorleden meezingen?

Wie niet gevaccineerd is, kan toch toegang krijgen tot de repetitie met een ctb, namelijk als dat verleend is op basis van een negatief testbewijs dat maximaal 24 uur oud is.

7. Wij repeteren in een gebouw waarin ook andere ruimten zijn. Wie moet de QR-check dan uitvoeren: de beheerder van het pand, of wij als koorbestuur?

Het ligt voor de hand dat het koorbestuur dat doet bij binnenkomst van het lokaal waarin gezongen wordt. Het ctb is immers verplicht bij de kunst- en cultuurbeoefening. Maar wellicht geldt in de rest van het pand ook een ctb-plicht. Op dat moment ontstaat er een grijs gebied. We raden koorbesturen aan dan goede afspraken te maken met de beheerder over wie de scan uitvoert. Raadpleeg bij twijfel de gemeente.  

8. Wij repeteren bij een koorlid thuis. Is daar ook een ctb nodig?

Nee, het ctb is niet nodig bij kunst- en cultuurbeoefening thuis. Let wel op het maximale aantal mensen dat per dag op bezoek mag komen: 4.

9. Moeten we een mondkapje dragen in ons repetitielokaal?

Nee, waar het ctb verplicht is, hoeft geen mondkapje te worden gedragen. Maar wie bijvoorbeeld van het repetitielokaal naar een publieke binnenruimte elders in het pand gaat, moet het mondkapje mogelijk wel opzetten.

Het ctb en uitvoeringen met publiek

10. Hoe zit het met het gebruik van het ctb bij uitvoeringen met publiek?

  • Ook bij uitvoeringen is het ctb verplicht, zowel voor koor als het publiek. Bij vaste zitplaatsen mag de zaalcapaciteit dan voor 100% worden benut.
  • Zonder vaste zitplaatsen (en staan) mag maximaal 75% van de zaalcapaciteit worden benut.
  • Vindt het concert buiten plaats? Ook dan is het ctb verplicht, maar dan mag de volledige capaciteit worden gebruikt bij zittend én staand publiek.

11. Hoe moeten we de QR-codes in de CoronaCheck-app scannen?

Gebruik daarvoor de app Scanner voor CoronaCheck (Android) (Apple) op een mobiele telefoon met een werkende camera. De informatie die getoond wordt na de scan, moet vergeleken worden met een geldig identiteitsbewijs. Als die overeenkomt, krijgt het koorlid of de bezoeker toegang tot de repetitie/uitvoering. Let er wel op dat bezoekers de Nederlandse QR-code laten zien, en niet de internationale.

Het scannen van geprinte QR-codes is ook mogelijk met de app maar bij een telefoon met een matige kwaliteit camera kan het zijn dat het scannen van de papieren QR-code moeilijk gaat. Probeer het scannen van QR-codes daarom eerst uit.

12. Wij willen liever optreden met handhaving van de 1,5 meter afstand in het publiek. Mogen we dat doen zonder het ctb te gebruiken?

Nee, het ctb is voor het publiek ook verplicht als de 1,5 meter afstand wordt aangehouden.

13. Waar moeten we verder aan denken als we een voorstelling geven?

  • Registratie van het publiek om bron- en contactonderzoek mogelijk te maken als dat nodig is.
  • Zorg voor een gecontroleerde in- en uitstroom van het publiek.

14. Wat kunnen we doen aan de ventilatie in onze repetitieruimte?

Ventilatie is een belangrijk aspect voor – letterlijk – een goed zangklimaat in de repetitieruimte. Ook een CO2-meter kan een handig hulpmiddel zijn om na te gaan of een ruimte ‘schoon’ is. Zo’n apparaat meet weliswaar niet de aanwezigheid van een virus, maar geeft wel het CO2-gehalte in de lucht aan. Als dat laag is, is de kans klein dat zich een virus in de lucht bevindt. Lees hier het artikel dat we eerder over dit onderwerp publiceerden. Kijk ook naar de meest recente informatie van het RIVM over luchten en ventileren: https://lci.rivm.nl/ventilatie-en-covid-19.

15. Hoe zit het met de verantwoordelijkheid van het bestuur bij coronamaatregelen?

Verenigingen – en dat zijn veruit de meeste koren – zijn vrij om zelf regels te stellen rondom hun interne huishouding, zolang die niet in strijd zijn met algemene wetgeving rond corona of privacy. Er kunnen dingen misgaan. Maar persoonlijke aansprakelijkheid van bestuurders komt in het verenigingsrecht nauwelijks voor. Alleen bij grove nalatigheid of een onbehoorlijke taakinvulling kan daarvan sprake zijn. En veilig zingen blijft een verantwoordelijkheid van het hele koor gezamenlijk en niet alleen van het bestuur.

16. Hoe blijf je in gesprek met elkaar?

Het allerbelangrijkste is om als koor – bestuur, leden – met elkaar in contact te blijven en te zoeken naar oplossingen waar iedereen zich in kan vinden.

Er is veel polarisatie en verharding in het debat over vaccinatie en/of het gebruik van QR-codes. Deze verharding komt ook de koren binnen met soms principieel onwrikbare standpunten. De ruimte is dan heel beperkt om een open dialoog te hebben en keuzes met elkaar af te wegen. Het gesprek aangaan en mensen respecteren in hun keuze is echter altijd waardevol. Bedenk dat je elkaar in de toekomst tegen kunt komen en dat je dan wél kunt samenwerken zolang de relatie, ondanks meningsverschillen, goed is gebleven.

Vermijd zoveel mogelijk over mensen te beslissen zonder henzelf daarbij te betrekken. Vraag eventueel een externe (iemand ‘van buiten’) om het gesprek te begeleiden. Maak kleine groepen en leg dilemma’s voor, zodat beleid meer gedragen of begrepen wordt. Oprechte aandacht is belangrijk, ook bij het kunnen accepteren van een beslissing die anders is dan de eigen keuze.

Neem pas een besluit na het meenemen van de perspectieven van de minderheid.

Maak afspraken over alles wat leden het gevoel kan geven dat samen zingen weer veilig en verantwoord is.

(Met dank aan Vereniging Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk – NOV)

17. Wat doet Koornetwerk Nederland voor de koorsector in coronatijd?

Koornetwerk Nederland is belangenbehartiger voor de koorwereld. We doen ons best om de koorwereld zo goed mogelijk te informeren over de maatregelen die gelden voor de sector, en leggen uit wat ze precies betekenen. We delen kennis uit de koorsector, overleggen met het ministerie van OC&W en proberen daar waar mogelijk het perspectief op zingen te duiden. We zetten ons ook in voor een herstelplan voor de sector, onder meer op basis van KoorKracht!, een reeks online werksessies waarmee we de toekomst voor koren in mei 2021 schetsten. Koornetwerk Nederland is een vrijwilligersorganisatie met een beperkte corona-ondersteuning. Dat betekent dat onze capaciteit beperkt is en dat we noodgedwongen keuzes moeten maken in de activiteiten die we ontplooien.